HomeGujaratજાણીતા પદ્મભૂષણ આર્કિટેક્ટ બી.વી.દોશીનું નિધન, સ્થાપત્ય ક્ષેત્રે એક યુગનો અંત

જાણીતા પદ્મભૂષણ આર્કિટેક્ટ બી.વી.દોશીનું નિધન, સ્થાપત્ય ક્ષેત્રે એક યુગનો અંત

જાણીતા આર્કિટેક્ટ બી.વી.દોશીનું આજે અમદાવાદમાં 95 વર્ષની વયે નિધન થયું છે. તેમનું મૃત્યુ આર્કિટેક્ચરમાં એક યુગનો અંત દર્શાવે છે. તેઓ પ્રતિષ્ઠિત IIM અમદાવાદના આર્કિટેક્ટ હતા. IIM-A ઉપરાંત, તેઓ ફ્લેમ યુનિવર્સિટી, IIM ઉદયપુર, IIM બેંગ્લોર, NIFT દિલ્હી, SEP યુનિવર્સિટીમાં પણ રહી ચૂક્યા છે. તેમણે લુઈ કાહ્ન સાથે ઈન્ડિયન ઈન્સ્ટિટ્યૂટ ઓફ મેનેજમેન્ટના અમદાવાદ બિલ્ડિંગમાં સહયોગી તરીકે પણ કામ કર્યું હતું અને એક દાયકા સુધી તેમની સાથે સંકળાયેલા હતા. શ્રેયસ સ્કૂલ, સેપ્ટ યુનિવર્સિટી, અટીરા ગેસ્ટ હાઉસ, પ્રેમાભાઈ હોલ, ટાગોર હોલ, અમદાવાદ ગુફા, કનોરિયા સેન્ટર ફોર આર્ટસ વગેરે અમદાવાદમાં તેમની કેટલીક પ્રખ્યાત ડિઝાઇન છે.

બીબી દોશીનો જન્મ 1927માં પુણેમાં થયો હતો. તેમનો પરિવાર ફર્નિચર બનાવવાના વ્યવસાય સાથે સંકળાયેલો હતો. તે જે.જે ચાર વર્ષ સુધી પેરિસમાં કોર્બ્યુઝિયર સાથે વરિષ્ઠ ડિઝાઇનર (1951-55) તરીકે કામ કરતા પહેલા સ્કૂલ ઓફ આર્કિટેક્ચરમાં અભ્યાસ કર્યો. આ સિવાય તેણે ચાર વર્ષ સુધી ભારતમાં કેટલાક પ્રોજેક્ટ પણ સંભાળ્યા હતા. અગાઉ બી.વી. દોશીને 2018 માં આર્કિટેક્ચર માટે પ્રિત્ઝકર પુરસ્કાર એનાયત કરવામાં આવ્યો હતો. BV દોશીને માર્ચ 2018 માં પ્રિત્ઝકર આર્કિટેક્ચર પુરસ્કાર એનાયત કરવામાં આવ્યો હતો, જેને આર્કિટેક્ચર ક્ષેત્રે પ્રીમિયર નોબેલ પુરસ્કાર તરીકે ગણવામાં આવે છે. બી.વી.દોશી આ એવોર્ડ મેળવનાર પ્રથમ ભારતીય આર્કિટેક્ટ હતા.

તેમના અંતિમ સંસ્કાર આજે થલતેજ ખાતે બપોરે 2.30 કલાકે કરવામાં આવશે

‘આનંદ’ એમનું જીવન સૂત્ર હતું. તેમણે અંતિમ શ્વાસ સુધી જીવનનો આનંદ માણ્યો. તેમની અંતિમયાત્રા આજે બપોરે 2.30 કલાકે તેમના નિવાસસ્થાન કમલા હાઉસ ખાતેથી નીકળશે અને થલતેજ ખાતે તેમના અંતિમ સંસ્કાર કરવામાં આવશે.

બીબી દોશીની કારકિર્દી

  • તેઓ 1958 થી એક વિદ્વાન તરીકે યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ અને યુરોપના પ્રવાસે છે.
  • બી.વી.દોશી રોયલ ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઑફ બ્રિટિશ આર્કિટેક્ટના ફેલો હતા.
  • તેઓ પ્રિત્ઝકર પ્રાઇઝની પસંદગી સમિતિના સભ્ય હતા.
  • તેઓ આર્કિટેક્ચર માટેના આગા ખાન એવોર્ડ, ઈન્દિરા ગાંધી નેશનલ સેન્ટર ફોર આર્ટ્સની પસંદગી સમિતિના સભ્ય હતા.
  • તેઓ ઈન્ડિયન ઈન્સ્ટીટ્યુટ ઓફ આર્કિટેક્ટના ફેલો પણ હતા.

બીવી દોશીને મહત્વના પુરસ્કારો મળ્યા

  • 1993-1995 – અરણ્ય કોમ્યુનિટી હાઉસિંગ નામના પ્રોજેક્ટ માટે આર્કિટેક્ચર માટે છઠ્ઠો આગા ખાન પુરસ્કાર
  • 1976 – પદ્મશ્રી, ભારત સરકાર
  • 2007 (1લી આવૃત્તિ) – ટકાઉ આર્કિટેક્ચર માટે વૈશ્વિક પુરસ્કાર
  • 2011 – ફ્રાન્સનો સર્વોચ્ચ કલા પુરસ્કાર “ઓફિસર ઓફ ધ ઓર્ડર ઓફ આર્ટસ એન્ડ લેટર્સ”
  • 2017 – ધીરુભાઈ ઠાકર સબ્યસાચી સારસ્વત એવોર્ડ,
  • 2018 – પ્રિત્ઝકર આર્કિટેક્ચર પુરસ્કાર
  • 2022 – દોશીને યુનાઇટેડ કિંગડમની સરકાર તેમજ મહારાણી દ્વારા બ્રિટનનું સર્વોચ્ચ સન્માન રોયલ ગોલ્ડ મેડલ એનાયત કરવામાં આવ્યો હતો.
  • પેન્સિલવેનિયા યુનિવર્સિટીની માનદ ડોક્ટરેટ

બી.વી.દોશીના નોંધપાત્ર પ્રોજેક્ટ્સ

  • 1962 – ઈન્સ્ટિટ્યુટ ઓફ ઈન્ડોલોજી, અમદાવાદ
  • 1966 – સેન્ટર ફોર એન્વાયર્નમેન્ટ એન્ડ પ્લાનિંગ ટેકનોલોજી (CEPT), અમદાવાદ
  • 1967 – ટાગોર મેમોરિયલ હોલ, અમદાવાદ
  • 1972 – ECIL ટાઉનશિપ, હૈદરાબાદ.
  • 1973 – ઇફ્કો ટાઉનશીપ, કલોલ
  • 1976 – પ્રેમાભાઈ હોલ, અમદાવાદ
  • 1977 – ઈન્ડિયન ઈન્સ્ટિટ્યુટ ઓફ મેનેજમેન્ટ, બેંગ્લોર
  • 1979 – સંગત, બી.વી. દોશીની ઓફિસ, અમદાવાદ
  • 1979 – શક્તિ ભવન, વહીવટી કચેરી, M.P. વીજળી બોર્ડ, જબલપુર
  • 1979 – મહાત્મા ગાંધી શ્રમ સંસ્થા
  • 1982 – અરણ્ય લો કોસ્ટ હાઉસિંગ, ઈન્દોર
  • 1984 – વિદ્યાધર નગર, જયપુર
  • 1989 – નેશનલ ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઓફ ફેશન ટેકનોલોજી, દિલ્હી
  • 1990 – અમદાબાદની ગુફા, અમદાવાદ
  • 1997 – સવાઈ ગાંધર્વ મેમોરિયલ, પુણે

 

RELATED ARTICLES

STAY CONNECTED

Latest News